Methali za busara na tahadhari

Methali hizi zinafundisha tahadhari na kufikiri kabla ya kutenda: kupima hatari, kuepuka kuchokoza wenye nguvu na kushughulikia tatizo dogo kabla halijakua. Hutumika kumshauri mtu aende polepole, achague wakati unaofaa na asijitwike jambo lililozidi uwezo wake.

126 methali4 zina ukurasa kamiliMkusanyiko wa Albert Scheven

Methali 126, kwa mpangilio wa alfabeti.

Aendao polepole atafika mbali.

Anayefanya mambo kwa utaratibu na bila haraka hufanikiwa zaidi mwishowe.

Scheven 4012

Aendaye polepole hana budi afikile.

Anayekwenda kwa uangalifu hakika atafika anakokwenda.

Scheven 4013

Aitikaye hutazama kwanza.

Kabla ya kukubali jambo, mtu mwenye busara hulichunguza kwanza.

Scheven 4014

Ajali haijajiri, heri mbele ufikiri.

Fikiri kwa makini kabla ya kutenda ili kuepuka madhara kabla hayajatokea.

Scheven 4015

Alalaye usimwamshe, ukimwasha, utalala wewe.

Pia Usimwamshe aliyelala, utalala wewe.

Usichokoze jambo lililotulia; ukilichochea huenda madhara yakakurudia wewe mwenyewe.

Scheven 4016

Aliye kando haangukiwi na mti.

Usijiweke karibu na hatari wala ugomvi usiokuhusu; aliye mbali husalimika.

Scheven 4017Soma maana kamili

Aliye mbali ufimbo haumfiki.

Kaa mbali na watu wanaogombana ili usiumizwe na ugomvi wao.

Scheven 4018

Aliyekula kitu cha mamba asifike kwa maji.

Aliyemkosea mwenye nguvu ajiepushe na mahali anapoweza kukutana naye.

Scheven 4019

Amina ni kuamini.

Kuaminiana hujengwa kwa kuzoeana na kujaribu mtu kwa muda.

Scheven 4020

Amini lakini usipite mpaka.

Unaweza kuwaamini watu, lakini weka kiasi na usijisahau kabisa.

Scheven 4021

Amzinduaye simba hana budi kuliwa.

Pia Amzinduaye simba hana buni kuliwa.

Anayechokoza hatari iliyolala hujiletea maangamizi yake mwenyewe.

Scheven 4022

Anayejitoma hakosi.

Anayejitosa kwa moyo na azma katika jambo hupata matunda yake.

Scheven 4023

Anayekanyaga utelezi asiogope kuanguka.

Anayejiingiza katika jambo la hatari ajiandae kukubali matokeo yake.

Scheven 4024

Asiye shoka, mwepuka nyoka.

Kama huna uwezo wa kukabili jambo, liepuke badala ya kujitafutia shida.

Scheven 4025

Asiyeangalia huishia: ningalijua!

Asiyefikiri matokeo kabla ya kutenda huishia kujuta baadaye.

Scheven 4026

Asiyemjua simba atazame mtegowe.

Kabla ya kuanza jambo, chunguza dalili za hatari zilizopo.

Scheven 4027

Atekaye maji mtoni hatukani mamba.

Usimchokoze mwenye nguvu unayemtegemea au unayeishi karibu naye.

Scheven 4028

Athari ya kidole hasara ya mwili.

Shida ya mtu mmoja wa familia huathiri familia nzima.

Scheven 4029

Atupaye jiwe atupa lililo dogo.

Hata ukilazimika kumshambulia mtu, fanya hivyo kwa kiasi ili usilete madhara makubwa.

Scheven 4030

Boriti ya nyumba, ifupishe nyumbani.

Pima mambo pale yatakapotumika kabla ya kuamua; usikate kabla ya kuhakiki.

Scheven 4031

Buibui saa nyingine huuma.

Usimchokoze mtu ukidhani hana madhara; hata mpole akichokozwa anaweza kudhuru.

Scheven 4032

Chaka la simba halilali nguruwe.

Mtu hawezi kukaa kwa amani mahali anapoonewa; hutafuta pengine.

Scheven 4033

Cheche akilia, ficha kuku.

Ukiona dalili za hatari, linda mali yako mapema.

Scheven 4034

Cheche cha moto huchoma msitu.

Pia Cheche dogo litajieneza mji mzima kuwaka moto. · Cheche dogo hufanya moto mkubwa. · Cheche huzaa moto.

Jambo dogo lisipoangaliwa linaweza kuzaa madhara makubwa.

Scheven 4035

Cheche ikiachiliwa yaunguza mji.

Pia Cheche isipozimwa huteketeza mji.

Tatizo dogo lisipotatuliwa mapema huenea na kuleta maafa.

Scheven 4036

Chui hakumbatiwi.

Mtu hatari hakaribiwi kwa urafiki; jiepushe naye.

Scheven 4037

Chukua maji hata ufikilie katika maji, usiyamwae uliyo nayo kwa tamaa ya maji ya mbele.

Pia Chukua maji hata usikilie maji.

Usitupe ulicho nacho kwa kutegemea kitu ambacho bado hujakipata.

Scheven 4038

Daraja ukilibomoa ujue kuogelea.

Kabla ya kukata uhusiano au njia ya msaada, hakikisha unaweza kujitegemea.

Scheven 4039

Dimbwi la maji ulijaribu kijiti.

Kabla ya kuanza jambo, lipime kwanza uone kama linawezekana.

Scheven 4040

Dudu liumalo silipe kidole.

Jiepushe na watu wabaya; usiwape nafasi ya kukudhuru.

Scheven 4041

Fimbo inayopiga mbanda, uitupilie mbali.

Adhabu iliyompata jirani yako inaweza kukupata nawe, kwa hiyo jihadhari mapema.

Scheven 4042

Fisi akila mgonjwa, mzima funga nyumba.

Hatari ikimpata mwenzako, chukua tahadhari kwa sababu inaweza kukufikia nawe.

Scheven 4043

Fungato hayumizi mkono.

Pia Fungato hainyong'onezi mikono.

Kazi iliyofanywa kwa uangalifu tangu mwanzo haileti taabu baadaye.

Scheven 4044

Gonga gogo usikilize mlio wake.

Kabla ya kuamini au kutumia kitu, kijaribu na kuuliza kwanza.

Scheven 4045

Hadhari kabla hatari.

Chukua tahadhari mapema kabla balaa halijakufikia.

Scheven 4046

Hadhari yavuta heri.

Kuwa mwangalifu humletea mtu mafanikio na usalama.

Scheven 4047

Haifai kumtukania sungura miguu yake mikubwa na tembo akiwa pale.

Usimdharau mtu kwa kasoro ndogo mbele ya mwenye kasoro kubwa zaidi, asije akakasirika.

Scheven 4048

Hakuna mzaha wa shingo.

Mambo yanayohusu maisha si ya kufanyia mzaha.

Scheven 4049

Halla! Halla! Mti na macho.

Ni onyo dhidi ya uzembe: jihadhari usije ukaumia.

Scheven 4050

Hasara hufika mwenye mabezo.

Pia Hasara ya mtu kukosa akili.

Mzembe anayedharau mambo hupatwa na hasara.

Scheven 4051

Hekima, salama.

Busara humlinda mtu na kumletea amani.

Scheven 4052

Ikiwa tumbo ni laini, huli machicha.

Usijaribu jambo unalojua litakudhuru kwa sababu ya udhaifu wako.

Scheven 4053

Jihadhari kukalia kuti bovu.

Kuwa mwangalifu kuhusu kitu au mtu unayemtegemea; anaweza kukuangusha.

Scheven 4054

Kenge akitembea, jongoo anajianika.

Mwenye nguvu akiwa mbali, mnyonge hupata nafasi ya kupumzika kwa amani.

Scheven 4055

Kikwea mnazi, uufumbate.

Kabla ya kuanza kazi ngumu, hakikisha unaiweza; vinginevyo usiijaribu.

Scheven 4056

Kimya chataka ukumbuu kiunoni mtatile.

Pia Kimya chataka ukumbuu kiunoni mtatie.

Jambo kubwa linahitaji maandalizi ya makini na kutafakari kimya kabla ya kuamua.

Scheven 4057

Kobe haumi mguu wa chui.

Mnyonge mwenye akili hapigani na aliye na nguvu kuliko yeye.

Scheven 4058

Kondoo hafuati mbwa wa mwitu.

Mtu mwenye busara hamfuati yule anayeweza kumdhuru.

Scheven 4059

Kozi halei kuku wa wana.

Usimkabidhi adui jukumu la kulinda kile anachokitamani.

Scheven 4060

Kufunga sana kulala nje.

Tahadhari ikizidi kupita kiasi inaweza kukudhuru wewe mwenyewe.

Scheven 4061

Kukalia kisiki ng'wang'wale.

Anayeendelea kulaumu na kuchokoza kila siku hukaa katika hali ya hatari, kama aliyeketi kwenye kisiki kinachoyumba.

Scheven 4062

Kuku haruki bila hatari.

Kila tendo la ghafla lina sababu yake; hakuna anayekimbia bure.

Scheven 4063

Kuku mgeni hakosi kamba mguuni.

Mgeni huangaliwa kwa makini na hawezi kujificha kwa urahisi katika mazingira mapya.

Scheven 4064

Kutia ugali katika vitunga.

Huhimiza kuweka akiba ya chakula na mali kwa ajili ya siku za shida.

Scheven 4065

Kwenye ulificha kibuyu, usitupe mafiga.

Usifanye jambo la pupa mahali ulipoficha mpango wako, usije ukaufichua.

Scheven 4066

Likishika mkoma liue, kesho litakamata mzima.

Hatari ikimdhuru mnyonge leo iondolewe mara moja, kwa kuwa kesho itawadhuru hata wenye nguvu.

Scheven 4067

Majani ya karibu uzimishe moto.

Shughulikia kwanza hatari iliyo karibu nawe kabla haijakufikia.

Scheven 4068

Majivu yenye kupoa huunguza nyumba.

Usidharau hatari inayoonekana imekwisha; inaweza bado kuleta madhara.

Scheven 4069

Mambo ni maarifa, si nguvu.

Mambo hufanikiwa kwa akili na mpango, wala si kwa nguvu au vurugu.

Scheven 4070

Mbele ya kuvuta tumbako, yafaa kukohoa.

Pima faida na hasara kabla ya kuanza jambo.

Scheven 4071

Mbuzi siivunje zizi, jicho la nje haliizi.

Methali hii ya zamani huwaonya vijana wasiache ulinzi wa nyumbani mapema, kwa kuwa nje kuna wanaowavizia.

Scheven 4072

Mfukuza kicheche porini kisha mwonye kuku asitembee kichakani.

Ondoa hatari, kisha uwaonye walio hatarini wasiikaribie tena.

Scheven 4073

Mfukuza nyoka kwa mikono mitupu hajui afanyalo.

Anayekabili hatari bila zana wala maandalizi anajitafutia madhara.

Scheven 4074

Mheshimu shetani akikaa kitini.

Hata kama humpendi mwenye mamlaka, mheshimu ili usijiletee matatizo.

Scheven 4075

Moto usioweza kuuzima usiwashe.

Usianzishe jambo ambalo huwezi kulidhibiti, lisije likakuangamiza.

Scheven 4076

Mtaratibu hushinda mwenye nguvu.

Pia Uwapo mtaratibu wamshinda mwenye nguvu.

Mtu mwenye subira na mpango hufanikiwa kuliko anayetegemea nguvu tu.

Scheven 4077

Mto ukijaa hulala pembeni.

Hatari ikiwa kubwa, subiri hadi hali iwe salama ndipo uendelee.

Scheven 4078

Mtu halali karibu na mto, ujapokuwa umekauka maji.

Usijiweke mahali pa hatari hata kama hatari hiyo inaonekana imepita.

Scheven 4079Soma maana kamili

Mtu huulizwa amevaani, haulizwi amekulani.

Watu hujali yanayoonekana hadharani, si yaliyo siri nyumbani kwa mtu.

Scheven 4080Soma maana kamili

Mwangalie ayari huyu alioko mtini.

Jihadhari na mjanja aliye juu yako; anaweza kukuacha wakati wa hatari.

Scheven 4081

Mwenye kuvizia samaki hachokozi maji.

Anayetaka kufanikisha jambo hulifanya kimya bila kuvuruga mazingira yake.

Scheven 4082

Mwenye kuwa na macho hapiti katika njia mbaya.

Mwenye busara huiona hatari mapema na kuikwepa.

Scheven 4083

Mwenye nguvu mpishe.

Usishindane na aliye na nguvu kuliko wewe; mpishe ili usalimike.

Scheven 4084

Nguruwe aendealo ndilo atendalo.

Mtu hutenda kulingana na tamaa zake; kila mmoja hufuata kile anachokitamani.

Scheven 4085

Nguvu hazinunuliki.

Uwezo na vipawa ulivyonavyo havinunuliwi, kwa hiyo usivitapanye.

Scheven 4086

Nyumba ya mnandi haingii ila mnandi mwenyewe.

Kitu kisicho imara hakivutii wengine; ni mwenyewe tu anayeweza kukitegemea.

Scheven 4087

Oto la kuku usililaze kichwechwe.

Usiharibu kwa uzembe kile ulichokusanya; kitu chenye thamani kitunzwe kwa namna inayokilinda kisimwagike.

Scheven 1686

Oto la kuku usililaze kichwechwe.

Usimweke adui karibu na kile anachokiwinda.

Scheven 4088

Pa chakachaka hapatupwi jiwe.

Usitende jambo bila kujua matokeo yake; mahali usipopaona panaweza kuficha hatari.

Scheven 4089

Palipozimika moto ogopa jivu.

Hata baada ya hatari kupita, kuwa mwangalifu na mabaki yake.

Scheven 4090

Panya wengi hawachimbi shimo.

Watu wakiwa wengi hujiona salama na kusahau kujiandaa, kwa kuwa kila mmoja humtegemea mwenzake.

Scheven 4091

Penye siafu yafaa kupita mbio.

Ukifika mahali pa hatari au maudhi, pita haraka bila kukaa.

Scheven 4092

Penye uvuli ndipo nimwekapo mwanangu.

Pia Penye uvuli ndipo mtu alazapo mwanawe.

Siri na mambo unayoyathamini yakabidhi tu kwa mtu salama na anayefaa.

Scheven 4093

Sicheze na mbwa, takula shafu.

Usicheze na watu wabaya hata kwa mzaha; mwishowe watakudhuru.

Scheven 4094

Sicheze na paka vue.

Jiepushe na watu hatari kitabia au kijamii.

Scheven 4095

Sicheze na tezo, itakuvuaza.

Kuwa mwangalifu na wenye uwezo wa kukuumiza.

Scheven 4096

Sile viambiwa ni sumu: alae havimlichi, humpeleka kuzimu.

Ukionywa kuwa kitu ni hatari, usikijaribu; madhara yake hayamwachi mtu.

Scheven 4097

Sime ukiikimbia, usiingie kwenye ala.

Ukikimbia hatari, usijifiche mahali penye hatari kubwa zaidi.

Scheven 4098

Simpandi punda asiye na matandiko.

Usijiingize katika mpango usiokamilika au usioufahamu vizuri.

Scheven 4099

Sisafirii chombo kipya.

Pia Sisafiri katika chombo kipya kuacha kikuukuu.

Usiache kitu au rafiki unayemwamini kwa ajili ya kipya usichokijua.

Scheven 4100Soma maana kamili

Sishindane na maji yatakumeza.

Usishindane na nguvu au mamlaka yaliyo makubwa kuliko wewe.

Scheven 4101

Siuchezei muhogo mchungu.

Usicheze na kitu au mtu hatari; madhara yake ni makubwa.

Scheven 4102

Subiri ukikuta mto umefurika.

Ukikuta kizuizi kikubwa, subiri wakati unaofaa kabla ya kutenda.

Scheven 4103

Taratibu taratibu, heri kuliko matibu.

Kuwa mwangalifu kunazuia madhara, na ni bora kuliko kutafuta tiba baadaye.

Scheven 4104

Tazama kabla hujaruka.

Fikiri na kuchunguza kabla ya kuchukua hatua.

Scheven 4105

Tazama wendako, ya mungu mengi.

Kuwa mwangalifu njiani kwa kuwa lolote linaweza kutokea.

Scheven 4106

Tazama ya kale ubashiri yajayo.

Pia Tazama yajayo.

Mambo yaliyopita hutufundisha kutabiri yatakayokuja.

Scheven 4107

Tuondoe silaha za kutuharibu, kabla hazijatuharibu.

Ondoa chanzo cha hatari mapema kabla hakijakuletea madhara.

Scheven 4108

Tusitukane wakungu, kuzaa bado kwaja.

Usiwadharau watu ambao bado utawahitaji siku zijazo.

Scheven 4109

Ukicheza na mjinga atakutoboa jicho.

Mzaha na mtu asiye na busara huishia kukuletea madhara.

Scheven 4110

Ukienda mbele – usisahau kutazama nyuma.

Unapoendelea mbele maishani, kumbuka ulikotoka.

Scheven 4111

Ukila na jahili usimshitue.

Pia Ukila na kipofu, mridishe.

Ukishirikiana na mtu mkali au mjinga, mwende naye kwa upole ili asikuharibie mambo.

Scheven 4112

Ukila samaki angalia mwiba.

Hata katika jambo zuri, angalia hatari iliyojificha ndani yake.

Scheven 4113

Ukimfungia kambuluku mzigo, uangalie miguu yake.

Kabla ya kumtwika mtu jukumu, pima uwezo wake.

Scheven 4114

Ukimwamsha aliyelala, utalala wewe.

Ukichochea jambo lililotulia, madhara yake yanaweza kukugeukia wewe.

Scheven 4115

Ukisisitiza amani huleta ugomvi.

Kumkaripia mtu mara kwa mara hata kuhusu jambo jema kunaweza kuzaa ugomvi.

Scheven 4116

Ulipoficha kisukari, usilie ngawa.

Usimwite mwizi mahali ulipoficha mali yako.

Scheven 4117

Unapokunywa maji fikiri yametoka wapi.

Kumbuka chanzo cha neema unazozipata na uwathamini waliokuwezesha.

Scheven 4118

Unapotoka nje tazama mawingu.

Pia Ukiingia nyumbani tazama nyuso.

Soma dalili za mazingira kabla ya kutenda, kama mtu anayeangalia anga kabla ya safari.

Scheven 4119

Usicheze maji yanayosimama.

Usidharau kitu au mtu aliye kimya; anaweza kuficha kina kikubwa.

Scheven 4120

Usicheze na mwana wa chui.

Hatari ndogo leo itakua kesho; usiizoee.

Scheven 4121

Usicheze na simba, ukamtia mkono kinywani.

Usichezee hatari kupita kiasi; ukifanya hivyo utaumia.

Scheven 4122

Usiende choo chini ya mchikichi.

Usichafue mahali unapotegemea kupata riziki yako baadaye.

Scheven 4123

Usikamate kuku kama mgeni yupo pa mlango.

Fanya mambo kwa wakati unaofaa ili usionekane mchoyo au usiaibike.

Scheven 4124

Usiloweza, sibebe.

Usijitwike jambo lililozidi uwezo wako.

Scheven 4125

Usimchekelee chui anayeficha kucha zake.

Jihadhari na mwenye nguvu anayeficha nia yake mbaya nyuma ya upole.

Scheven 4126

Usinunue ndezi aliyefungwa mfukoni.

Usikubali kitu bila kukiona na kukichunguza kwanza.

Scheven 4127

Usiombe kukutanana na simba.

Usijitafutie matatizo kwa makusudi.

Scheven 4128

Usishue dau na maji yajaa.

Chagua wakati unaofaa kuanza jambo; usianze hali ikiwa ya hatari.

Scheven 4129

Usiupige teke mchokoo.

Ukishambulia kitu chenye ncha au mtu hatari, utaumia mwenyewe.

Scheven 4130

Usiushtaki upepo ukiangusha tundu la ndege.

Usilaumu wengine kwa hasara iliyotokana na kazi yako duni.

Scheven 4131

Usiweke mayai yako yote ndani ya kikapu kimoja.

Gawa rasilimali zako mahali mbalimbali ili hasara moja isikumalize.

Scheven 4132

Usiyavuke maji usiyoweza kuyaoga.

Usijitose katika jambo ambalo hulimudu.

Scheven 4133

Wavutapo tuachie, waachiapo tuvute.

Subiri wakati wako kwa busara; mwenzako akichoka ndipo uchukue nafasi.

Scheven 4134

Wende polepole na utaratibu: utakamata mkia na kima.

Kwa subira na ujanja wa makini utafanikisha hata jambo gumu.

Scheven 4135

Zizini mkitia chui: majuto hayaishi.

Ukimkaribisha mtu hatari miongoni mwa wako, utajuta milele.

Scheven 4136

Endelea kusoma